11

neden f-35 yerine farklı bir uçak almalıyız?

bilkent üniversitesi’nden askeri ve güvenlik uzman, güneydoğu gazisi koray gürbüz;

*abd savunma bakan vekili mark esper’in, s-400 füze savunma sistemlerinin f-35’leri tehdit ettiği iddiaları tamamen yanlış. çünkü s-400 sistemi, bir hava savunma sistemi; f-35 ise bir savaş uçağı. yani ikisinin kullanım alanları çok farklı. s-400 sistemi, türk halkını ve toprağını korumak için türkiye’ye atılan her türlü düşman füzelerini imha etmek amaçlı bir füze savunma sistemidir. dolayısyla s-400’ün, türkiye’nin sahip olacağı f-35’lerle herhangi bir şekilde bir bağlantısı olmayacak.

mark esper şundan kaygı duymuş olabilir: amerika geçmişte f-16, f-22 gibi savaş uçaklarını türk hava sahasını kullanarak iran, ırak gibi ülkelere karşı savaşlarda kulanmış ve türkiye, kendi hava savunma ve radar sistemi olmadığı için bu savaş uçaklarını görmemişti. şu anda hala türkiye’nin kullandığı bir hava savunma sistemi yok, kullandığı radarlar da, nato standartlarına uyma zorunluluğu olduğu için amerikan yapımı ve nato menşeili. nato’nun kullandığı radar sistemleri abd’nin çıkarları doğrultusunda çalışırlar. amerika, özellike belçika’da bulundurduğu üssü sayesinde nato sınırları içerisindeki bütün hava sahalarına hakim. bu hava savunma sistemleri de, istediği uçağı dost ya da düşman olarak göstermekte. şimdi amerika, türkiye’nin s-400 hava savunma sistemini almasıyla istediği gibi bölgede hareket edemeyecektir. bu yüzden abd s-400’lere karşı çıkmakta.

türkiye, s-400’leri ya da başka herhangi bir hava savunma sistemini alma hakkına sahip. daha önce türkiye, patriotları alma isteğini amerika’ya bildirmişti. ama abd, türkiye’nin bir hava savunma sistemine ciddi ihtiyacı olmasına rağmen bu talebi reddetmişti. türkiye kendi hava savunma sistemini serbestçe kullanmak için arayüz ve kaynak kodlarına sahip olmak istiyor. rusya bunu sağlıyor. ve bu çok önemli. amerika ise, patriotları satsa bile bu kodları vermez. bunun anlamı da şu: abd istediği zaman patriot füzelerini durdurur, istediği zaman havada yok eder. yani, patriot füzelerine ilişkin uzaktan kontrol etme yekisine amerika sahip olacak. ama rusya’nın arayüz ve kaynak kodlarını vermesiyle türkiye, istediği şekilde s-400’leri kullanabilecektir. bu bağlamda türkiye’nin s-400’leri seçip alması, haklı ve yerinde bir harekettir.

f-35’lere gelince türkiye, f-35’lerin üretimiyle ilgili olarak ortak üretime dahil olmakla bazı parçaların üretimini sağlamaktadır. ayrıca 100 adet uçak almak için parasını da vermişti. buna rağmen abd’nin uçakları vermemesi, amerika’nın anlaşma kurallarına uymadığı anlamına gelecektir. kaldı ki türkiye, f-35 uçaklarının yanında birçok alternatife sahip: hem kendi savaş uçağını üretme kabiliyetine hem de başka ülkelerden bu tip uçakları alma olanağına sahip. mesela, rusya’nın su-57 uçağı, hem teknoloji hem de altyapı bakımından en az amerikan f-35 uçağı gibi gelişmiş bir uçaktır. kısa mesafede kalkış, radara görünmeme teknolojisi ve yüksek manevra kabiliyeti gibi özelliklere sahip olduğu için türkiye, f-35’lerin alternatifi olarak su-57’leri değerlendirebilir. aslında bu, türkiye’nin kendi elindeki silahları çeşitlendirmesi bakımından önemli bir fırsattır.

geçmişte türkiye’nin, nato silahlarını kullandığı için birçok sıkıntısı olmuştu. hem amerika hem ab ülkeleri bu silahların pkk terör örgütüne karşı kullanılmasına karşı çıkmıştı. bu türkiye’nin elini bağlamıştı. batı, silahların tamamlayıcı malzemeleri olan yedek parça ve mühimmatlarını türkiye’ye satmamıştı. ve bu da türkiye’yi terörle mücadele konusunda zor duruma düşürmüştü. bu tür konular göz önünde bulundurulursa türkiye’nin, elindeki silahları çeşitlendirme hakkı ve isteği daha iyi anlaşılacaktır.

aslında f-35’ler türkiye için zorunlu değildir. dahası türkiye için bu, yanlış bir adım. çünkü türkiye, bu uçakların mühimmatlarını alamadığı sürece f-35’lerin hiçbir anlamı olmayacak. mühimmatı siz yapsanız bile onun arayüz kodları olmadığı için o mühimmatı uçağa takamıyorsunuz. o yüzden türkiye’nin ya kendi uçağını yapması ya da kim bu arayüz kodlarını veriyorsa ondan alması gerekir. alternatif olarak da türkiye, patriot yerine s-400’ü aldığı gibi, yine f-35 yerine ya kendi uçağı yapabilir ya da su-57’yi alabilir.*

kaynak
  • 2
    caytiryakisi 1 ay önce
    valla ben onu bunu bilmem de, büyük devlet dediğin her rüzgara göre yönünü değiştirmemeli. bir anda herkes rus sevdalısı oldu, onu alalım bunu alalım. bu akımın, içeriden çıkan avrasya sevdalısı generallerin tekrar güçlerine kavuşması sonucu olduğunu düşünüyorum.

    ruslara boşuna ayı demiyorlar, ben hiç güvenmiyorum. bence en güzeli dengeli bir dış politika izlemek. gerekirse hem patriot alınsın, hem s-400 alınsın. hem f35 alınsın, hem su-57 alınsın. hatta yetmesin, çin uçakları da alınsın varsa hint uçakları da alınsın.

    yarın bir gün ordunun rusya'ya bağımlı hale gelmesi de büyük tehlikeler doğurabilir. ben ruslara hiç ama hiç güvenmiyorum. abd öyle veya böyle hukuk devletidir, ruslar hukuk falan bilmez.
    0
    lazcoder 1 ay önce
    menfaat dünyasında yaşıyoruz. abd hukukunu da görüyoruz, yargısız infaz edildik kaçıncı kez. güvenmediğin ruslar s-400 sistemlerinin kaynak kodunu bile verdi. sistem tamamen bizim kontrolümüzde olacak. bize satmak istedikleri uçaklar da öyle olacaktı. ama f-35 öyle değil, ne kaynak kodu bizde olacak (f-16'larda da durum aynı) ne de dilediğimiz gibi silah takıp operasyona yollayabileceğiz. mesele burada alınan silahların kullanılabilmesi. f-35 aldık, dilediğimiz gibi kullanamadıktan sonra ne halta yarıyor?
  • 1
    domocono 1 ay önce
    s-400 kesinlikle şart fakat savaş uçağı konusunda acele edilmemeli. zaten amerikan seçimleri yakın, trump bir gitsin bakalım neler olacak onu bir görelim. bizimkilerde savaş uçağı konusunda acele etmeyecektir. zaten uçak envanterimiz düşük değil, kapıda savaş tehlikesi de yok.
    0
    lazcoder 1 ay önce
    f-35'i vermek istemeyen lobiler ve pentagon. abd başkanının etkisi yokki.
  • gündem

    Herkesin fikrine ihtiyacımız var..

    603 takipçi
  • abone ol
  • moderatörler
    systemfailed

  • bu bölüm #olaylar bölümünün alt bölümüdür.
  • puiv kuralları ve avrupa insan hakları bildirgesi geçerlidir.