12

zehirli sivri fareler

sivri fareler neredeyse kördürler. fakat doğa bir özellikten alıp başka bir özelliğe verme konusunda ustadır. bunun nedeni evrim ekonomisidir. avlarını bulmak için en ufak titreşimleri dahi algılayabilecek olan bıyıklarını, güçlü koku duyularını ve tüm bu özelliklerden aşağı kalmayacak işitme duyularını kullanırlar. avları genellikle böcekler, omurgasızlar, tohumlar ve mantarlardan oluşur. sivri fareler inanılmaz hızlı metabolizmalara sahiplerdir. metabolizmaları o kadar hızlıdır ki kalpleri dakikada ortalama olarak 1300 defa atar. bu kadar hızlı bir metabolizmaya sahip olmak büyük sorumlulukları da beraberinde getirir. beş saat boyunca aç kalan bir sivri fare açlıktan ölebilir. yani sivri farelerin 12-30 ay süren kısa hayatı sürekli bir koşturma ve telaş içerisinde geçer. her geçen saatin sivri fareler için hayati bir önemi vardır. öyle ki sivri fareler kesintisiz bir uyku bile uyuyamazlar. genellikle günlerini bir saat uyu bir saat avlan döngüsü içerisinde geçirirler. avın bulunamaması durumunda fedakarlık edilen taraf uyku olur. bazı türler 15 cm uzunluğunda ve 100 gram ağırlığında olabiliyorken, bazıları ise sadece 3.5 cm uzunluğunda olup yalnızca 1.8 gram olabiliyorlar. fakat türler arası çok fazla değişiklik göstermeyen bir şey varsa o da her gün neredeyse kendi vücut ağırlıkları kadar yemek yemeleri gerektiğidir. avlanma sivri fareler için bu kadar önemli ise bazı özel adaptasyonları da gerektirir.

sivri farelerin bazı türleri, örneğin kısa kuyruklu sivri fare (blarina brevicauda) zehirlidir. kısa kuyruklu sivri farelerde yılanlar gibi zehir bezleri bulunmaz. bu zehrin kaynağı salyalarındaki patojenik bakterilerdir. aslına bakılırsa burada kısa kuyruklu sivri fare ile ağzındaki bakteriler arasında mutual bir ilişkinin var olduğunu söyleyebiliriz. bakteriler barınacak yer ve bedava yiyecek karşılığında kısa kuyruklu sivri fareye, ısırdığı avlarda yüzde yüze yakın bir başarı şansı verir. zehir, insanlar gibi sivri farelere kıyasla dev canlılar için alerjik reaksiyonlar dışında ölümcül değildir. fakat can yakıcı olduğu bir gerçektir. kısa kuyruklu sivri farelerin zehri bir kedi veya küçük bir köpeği öldürebilecek güçtedir. bitti mi? tabii ki hayır. kısa kuyruklu sivri fareler dahil olmak üzere bazı türler avlarını bulmak için tıpkı yarasalar ve balinalar gibi ekolokasyon yöntemini de kullanırlar. bu verdiğimiz örnek, güzel bir yakınsak evrim örneği olabilir.

“hızlı yaşa genç öl” felsefesini benimsemiş olan sivri fareler, aynı yaşam tarzlarını üremede de sürdürürler. avlanma alanları konusunda anlaşılabilir bir şekilde oldukça bölgeci olan sivri fareler. söz konusu dişiler olduğunda pek de bölgeci davranmazlar. dişiler her zaman hoş karşılanır. çiftleşmeden iki hafta sonra yavru sivri fareler dünyaya gelir. anne karnında geçen bu kısa süreye kıyasla oldukça gelişmiş olarak doğarlar. dişi sivri farenin sütü o kadar besleyicidir ki yavrular neredeyse iki haftada annelerinin boyutuna gelirler. iki haftanın sonunda sütten kesilen sivri fare yavruları anneleri tarafından doğaya salınır. fakat annelerini bırakma konusunda o kadar da istekli değillerdir. avlanmayı öğrenip çevrelerini görene kadar annelerinin ve birbirlerinin kuyruklarına yapışıp bir tren oluştururlar. fakat bu sevimli ve kürklü trenin hızlı yolculuğunda her bir vagonun ayrı rotası vardır. yani zamanı geldiğinde kaynak arayışı ve çiftleşmek için etrafa dağılırlar.

daha fazla bilgi ve görsel için kaynak
  • 2
    horseman 3 ay önce
    çok ilginç ve güzel makale 👍
    1
    gaddarus 3 ay önce
    fareler her zaman dikkatimi çekmiştir
    1
    horseman 3 ay önce
    çocukken bizim de dikkatimizi çok çekerdi. gördüğümüz yerde kafasını ezerdik evde her boku kemirirlerdi keratalar
    1
    gaddarus 3 ay önce
    bikere yolda bana saldırmıştı kocaman bir şey o gündür fena sardım farelere :)
    1
    horseman 3 ay önce
    splinter usta mi sana saldırdı
    1
    gaddarus 3 ay önce
    karanlıktı tam göremedim ama splinter ustayı severim niye saldırsın bana
    1
    horseman 3 ay önce
    çok bozdu bu aralar. kaşar peynirinden aşağı yemediği için kaşar diye adı cıkmış bile diyorlar. sana saldırırken gözü dönmüş olabilir
    1
    gaddarus 3 ay önce
    şükür kaşarda olduk
    1
    horseman 3 ay önce
    güzel olmak senin suçun değil:d
  • 2
    bozuklimon 3 ay önce
    peki yesek biz de zehirli insanlar olabiliyor muyuz? konu çok ilgimi çekti
    1
    gaddarus 3 ay önce
    o bakterilere karşı bağşıklık kazanır ve salyandan sürekli o bakteriyi üretmeye başlarsan evet
dün
  • makaleler

    Çeşitli dallarda oluşturulan farklı içeriklerle ufkunuzu açmayı hedefleyen bir Puiv bölümüdür.

    9 takipçi
  • abone ol
  • moderatörler
    darkier
    kalcasever
    meqt
    caytiryakisi

  • bu bölüm #kültür-sanat bölümünün alt bölümüdür.
  • aşağıdaki kuralların en az birine uyulması gerekir.

    1- yabancı sitelerden daha önce çevirisi yapılmayan bir metni çevirmek.

    (bilim, sanat, eğitim, teknoloji vb.)

    2- herhangi bir bildiğiniz konuyu, bilgi verme amacı güderek ve özen göstererek paylaşmak. 

    (çeşitli alıntılar vasıtasıyla renklendirilmeli, kaynağını belirtmek gereklidir.)

    bu iki maddeye ek olarak;

    + yazım kuralları, başlık düzeni ve yazınızın; giriş, gelişme, sonuç bölümlerinden oluşacak düzeyde bir uzunluğa sahip olmasını rica ediyoruz