7
unutturulan zafer kutul amare zaferi
29 nisan 1916 tarihinde osmanlı ordusunun ırak’ın kut bölgesinde ingilizlere karşı kazandığı büyük bir zaferidir. kutul amare’de 13 bin 300 ingiliz askeri ile 13 general 481 subay esir alınmış ve 40 bini aşkın ingiliz askeri öldürülmüştür.

osmanlı ordusunun birinci dünya savaşı’nda çarpıştığı cephelerden biri, ingilizlere karşı oluşturulan ırak cephesidir. osmanlı dönemi kaynaklarında ırak-ı arap olarak adlandırılan bölge, dicle, fırat havzasında tarihteki mezopotamya’yı (verimli hilal) içine alır ve basra körfezi’ne kadar uzanır.

ırak petrollerini ele geçirmeyi amaçlayan ingilizler, 6 kasım 1914 tarihinde basra körfezinden şattülarap ağzındaki fav mevkiine asker çıkararak saldırıya geçmişler, ilerleyen aylarda bu saldırılarını kuzeye doğru genişletmişlerdir. ingilizler, 3 haziran 1915 tarihinde kut’ül-ammare’yi, temmuz ayı sonlarına doğru da nasıriye’yi işgal etmişlerdir. 23 kasım 1915’de ileri harekata geçen türk birlikleri, general townshend komutasındaki ingiliz ordusunu geri püskürterek kut-ül ammare’de çember içerisine almayı başarmışlardır. kut’ül-ammare’yi bir kale gibi savunan general townshend, 29 nisan 1916 tarihinde teslim olmak zorunda kalmıştır. türkler, kut’ül-ammare’de ingilizlerden başta tümen komutanı general townshend olmak üzere toplam 13 general, 481 subay ve 13.300 askeri esir almışlardır.

tarihe kut ül amare zaferi olarak geçen savaşlar sırasında ingilizler 40 bin kayıp ve esir verirken türk birlikleri ise 25 bin askerini kaybetti. kut ül amare savaşı sırasında türk birlikleri sınırlı sayıda uçakla önemli görevler yaptı. keşif görevleri yapan türk uçakları bir taraftan da düşman hedeflerini bombardıman etti. 26 nisan 1916’da kut ül amare’deki ingiliz kuvvetlerine erzak yardımına çalışan bir ingiliz uçağı da türk avcı uçağı tarafından düşürüldü.

ancak kazanılan bu tarihi zafere rağmen savaşın genelinde mağlup olan türk ordusu, takviye edilen ingilizlerin bölgeyi şubat 1917’de işgal etmesine engel olamadı. ırak’ın güneyine 1914 sonlarında çıkarma yapan ingilizler, ancak mart 1917’de bağdat’a ulaşarak kenti işgal etti.

kut’ül-ammare zaferi, birinci dünya savaşı’nda osmanlı ordusu’nun zor şartlar ve imkansızlıklar içerisinde, çanakkale’den sonra kazandığı ve bir ingiliz tümeninin bütün personeli ile birlikte esir alındığı eşsiz bir zaferdir. halil paşa, kut’ül-ammare zaferinden sonra 6’ncı ordu’ya yayınladığı mesajında şöyle demiştir:

“arslanlar!

bütün türklere şeref ve şan, ingilizlere kara meydan olan şu kızgın toprağın güneşli semasında şehitlerimizin ruhları sevinçle gülerek uçarken, ben de hepinizin pak alınlarından öperek cümlenizi tebrik ediyorum.

ordum gerek kut karşısında ve gerekse kut’u kurtarmaya gelen ordular karşısında 350 subay ve 10.000 erini şehit vermiştir. fakat buna karşılık bugün kut’ta 13 general, 481 subay ve 13.300 er teslim alıyorum. bu teslim aldığımız orduyu kurtarmaya gelen ingiliz kuvvetleri de 30.000 zayiat vererek geri dönmüşlerdir.

şu iki farka bakılınca, cihanı hayretlere düşürecek kadar büyük bir fark görülür. tarih bu olayı yazmak için kelime bulmakta müşkülata uğrayacaktır.

işte türk sebatının ingiliz inadını kırdığı birinci zaferi çanakkale’de, ikinci zaferi burada görüyoruz.”

avustralyalı araştırmacı dr. gaston bodart tarafından kut’ül-ammare zaferi, “ingiliz prestijinin birinci dünya savaşı’nda yediği en büyük darbe olarak yorumlanmaktadır.”

halil paşa, kut’ül-ammare’nin teslim alındığı gün orduya bir tebrik mesajı yayımlamış ve bu günün “kut bayramı” olarak kutlanmasını istemiştir.
  • 0
    advertiser 8 ay önce
    natoya girme sartiyla kutlama kaldiriliyordu yanlis hatirlamiyorsam
    0
    torment 8 ay önce
    olabilir o konuyu bilmiyorum ama araştırma ya değer


popi yükleniyor...

popi yükleniyor...

pupu yükleniyor...

pupu yükleniyor...

tepe yükleniyor...

tepe yükleniyor...