6
pîrî reis kimdir?
osmanlı türk'ü denizci ve kartografı. asıl adı muhyiddin pîrî bey'dir.künyesi ahmet ibn-i el-hac mehmet el karamani'dir. amerika'yı gösteren dünya haritaları ve kitab-ı bahriye adlı denizcilik kitabıyla tanınmıştır.

karamanlı bir ailenin çocuğu olan ahmet muhyiddin pîrî'nin ailesi ıı. mehmed devrinde padişahın emri ile karaman'dan istanbul'a göç ettirilen ailelerdendir. aile bir süre istanbul'da yaşamış, sonra gelibolu'ya göç etmiştir. pîrî reis'in babası karamanlı hacı mehmet, amcası ise ünlü denizci kemal reis'tir.

pîrî denizciliğe amcası kemal reis'in yanında başladı; 1487-1493 yılları arasında birlikte akdeniz'de korsanlık yaptılar; sicilya, korsika, sardunya ve fransa kıyılarına yapılan akınlara katıldılar. 1486'da endülüs'te müslümanların hakimiyetindeki son şehir olan gırnata'da katliama uğrayan müslümanlar osmanlı devleti'nden yardım isteyince o yıllarda deniz aşırı sefere çıkacak donanması bulunmayan osmanlı devleti, kemal reis'i osmanlı bayrağı altında ispanya'ya gönderdi. bu sefere katılan pîrî reis, amcası ile birlikte müslümanları ispanya'dan kuzey afrika'ya taşıdı.

venedik üzerine sefer hazırlığına girişen ıı. beyazid'in akdeniz'de korsanlık yapan denizcileri osmanlı donanmasına katılmaya çağırması üzerine 1494'te amcası ile birlikte istanbul'da padişahın huzuruna çıktı ve birlikte donanmanın resmi hizmetine girdiler.

pîrî reis, osmanlı donanması'nın venedik donanması'na karşı sağlamaya çalıştığı deniz kontrolü mücadelesinde osmanlı donanmasında gemi komutanı olarak yer aldı, böylece ilk kez savaş kaptanı oldu. yaptığı başarılı savaşların sonucunda venedikliler barış istediler ve iki devlet arasında bir barış anlaşması yapıldı. pîrî reis, 1495-1510 yıllarında inebahtı, moton, koron, navarin, midilli, rodos gibi deniz seferlerinde görev aldı. akdeniz'de yaptığı seyirler sırasında gördüğü yerleri ve yaşadığı olayları, daha sonra kitab-ı bahriye adıyla dünya denizciliğinin de ilk kılavuz kitabı olma özelliğini taşıyacak olan kitabının taslağı olarak kaydetti.


pîrî reis'in kitab-ı bahriye'sinde rodos adası
pîrî reis, 1511'de amcasının bir deniz kazasında ölümünden sonra gelibolu'ya yerleşti. barbaros kardeşler'in idaresi altındaki donanmada halaoğlu muhiddin reis ile akdeniz'de bazı seferlere çıktıysa da daha çok gelibolu'da kalıp haritaları ve kitabı üzerinde çalıştı. bu haritalardan ve kendi gözlemlerinden yararlanarak 1513 tarihli ilk dünya haritasını çizdi. atlas okyanusu, iber yarımadası, afrika'nın batısı ile yeni dünya amerika'nın doğu kıyılarını kapsayan üçte birlik parça, bu haritanın günümüzde elde bulunan bölümüdür. bu haritayı dünya ölçeğinde önemli kılan, günümüze kalmamış olanbelirtilmeli, kristof kolomb'un amerika haritasındaki bilgileri içeriyor olması rivayetidir.

barbaros kardeşler, 1515 yılında dünyanın en büyük deniz güçlerinden birisini oluşturmuş ve kuzey afrika'da fetihler yapmışlardı. pîrî reis, oruç reis'in kaptanlarından birisi olarak hediye sunmak üzere yardımını bekledikleri yavuz sultan selim'e gönderildiğinde yavuz'un yardım olarak verdiği iki savaş gemisi ile geri döndü. pîrî reis, 1516-1517 yıllarında istanbul'a geldiğinde tekrar osmanlı donanmasının hizmetine girdi; derya beyi (deniz albayı) rütbesini aldı ve mısır seferine gemi komutanı olarak katıldı. donanmanın bir kısmı ile kahire'ye geçip nil ırmağını çizme fırsatı buldu.

pîrî reis, iskenderiye'nin ele geçirilmesinde gösterdiği başarılar ile padişahın övgüsünü kazandı ve sefer sırasında haritasını padişaha sundu. günümüzde bu haritanın bir parçası mevcuttur, diğer parçası kayıptır. bazı tarihçilere göre, osmanlı padişahı dünya haritasına bakmış ve "dünya ne kadar küçük..." demiştir. sonra da, haritayı ikiye bölmüş ve "biz doğu tarafını elimizde tutacağız.." demiştir.. padişah, daha sonra 1929'da bulunacak olan diğer yarıyı atmıştır. bazı kaynaklarca, günümüzde bulunamamış olan doğu yarısını, hint okyanusu'nun ve onun baharat yolunun kontrolünü ele geçirmek için padişahın yapacağı olası bir sefer için kullanmak istediği bile iddia edilmektedir.

pîrî reis seferden sonra, tuttuğu notlardan bahriye için bir kitap yapmak amacıyla gelibolu'ya döndü. derlediği denizcilik notlarını bir denizcilik kitabı (seyir kılavuzu) olan kitab-ı bahriye'de bir araya getirdi.

kanuni sultan süleyman'ın dönemi, büyük fetihler dönemiydi. pîrî reis, 1523'deki rodos seferi sırasında da osmanlı donanması'na katıldı. 1524'de mısır seyrinde kılavuzluğunu yaptığı sadrazam pargalı damat ibrahim paşa'nın takdiri ve desteğini kazanınca, 1525'te gözden geçirdiği kitab-ı bahriye'sini ibrahim paşa aracılığıyla kanuni'ye sundu.

pîrî reis'in 1526'ya kadar olan yaşamı kitab-ı bahriye'den izlenebilir. pîrî reis, 1528'de, ilkinden daha içerikli ikinci dünya haritasını çizdi.

1533 yılında barbaros hayreddin paşa kaptan-ı derya olunca pîrî reis de derya sancak beyi (tümamiral) unvanı aldı. pîrî reis, sonraki yıllarda, güney sularında devlet için çalıştı. barbaros'un 1546'da ölümünün ardından mısır kaptanlığı (hint denizleri kaptanlığı da denilirdi) yaptı, umman denizi, kızıl deniz ve basra körfezi'ndeki deniz görevlerinde yaşlandı. osmanlı donanmasında yaptığı son görev idamıyla sonuçlanan mısır kaptanlığı oldu.
  • 0
    kevinyost 18 gün önce
    valla puvo piri reisi bilemem de piri reisin haritası abartılmış bir balondur
    kevinyost tarafından 18 gün önce düzenlenmiştir.
    0
    huseyinargun 18 gün önce
    neden puvo
    0
    kevinyost 18 gün önce
    celal şengörden dinlemiştim piri reisin haritasinin zamanının cok ötesinde oldugu söylenir vs. ancak reisin haritası döneminden bile geride onun zamanında yapılan bir cok harita piri reisin haritasından cok daha doğru demişti
    0
    huseyinargun 18 gün önce
    allah allah o kadar övgünün boş olcagını düşünmüyorum ama neyse
    0
    kevinyost 18 gün önce
    bu ülkede herşey gereksiz yere abartılıyor puvo örneğin osmanlı - kanuni kenan sofuoglu :d
    0
    huseyinargun 18 gün önce
    puvo abartılan çok şey var da bu değil bence,bu övünülcek bi durum ki "reisin haritası döneminden bile geride onun zamanında yapılan bir cok harita piri reisin haritasından cok daha doğru " bu çok yanlıs gelıyo bana
  • 1
    ofsaytsizburak 18 gün önce
    piri reis çok kral bir adamdır
    1
    huseyinargun 18 gün önce
    adamın dibidir


  • kimdir

    -bu bölüm ünlü kişiler/gruplarla ilgili bilgi paylaşılması amacıyla açılan bir bölümdür.

    5 takipçi

  • abone ol

  • moderatörler

    huseyinargun

  • +paylaşımların "... kimdir?" şeklinde yapılması görsellik açısından iyi olacaktır.

    +doğruluğu kesin olmayan bilgiler paylaşmak yasaktır.

    +araştırma sonucunun düzenlenip,ilgi çekici hale getirilmesi rica olunur.

    +asıl amacın bilgi vermek olduğu unutulmamalıdır.

popi yükleniyor...

popi yükleniyor...

pupu yükleniyor...

pupu yükleniyor...

tepe yükleniyor...

tepe yükleniyor...